Wall Go

7×7 ızgara, her oyuncuya iki piyon

Tahta yedi çarpı yedi bir ızgaradır. Her oyuncunun iki piyonu vardır — iki köşede birer tane. Yakalama yok, yenen taş yok. Bütün oyun kareleri sahiplenmekle ilgili.

Her tur iki adımdır

Piyonlarından birini tam olarak bir kare oynat — yukarı, aşağı, sola ya da sağa. Sonra indiği karenin dört kenarından birine bir duvar bırak. Bir piyon adımı artı bir duvar — işte bir tur.

Duvarlar sonsuza dek kalır

Duvarlar asla hareket etmez. Bir duvar bir kez konuldu mu, oyunun geri kalanında orada kalır. Piyonlar duvarları geçemez ve gelecekteki hamlelerin daha önce attığın her duvarla şekillenir.

Kendi piyonunun önündeki bir duvar arkanı korur. Rakibin iki karesi arasındaki bir duvar onların bölgesini ikiye böler. Tur başına yalnız bir tane bırakabilirsin — sana en çok kazandıranı seç.

Pas geçmek ── ve oyunu asıl ne bitirir

Sıran geldiğinde bir piyon oynatmalısın ── tüm piyonların duvarlar ve diğer piyonlarla kuşatılmadıysa. Ancak o zaman, sadece o zaman, pas geçersin. Pas tek başına oyunu bitirmez. Oyun, duvarlar iki rengi tamamen ayırdığı an biter: senin tarafının ulaşabildiği kareler ile rakibin ulaşabildiği kareler artık örtüşmediğinde.

Kareleri saymak

Duvarlar iki rengi tamamen ayırdığı an oyun biter ── senin ulaşabildiğin kareler ile rakibin ulaşabildiği karelerin ortak tek bir karesi bile kalmadığında. O an kareleri say: her kare, piyonlarından duvarsız ulaşan tarafa gider.

Çok karesi olan kazanır. Piyonlar sahiplerine sayılır. Duvarlar yalnız duvardır ── kimseye ait değildir.

Çoğu oyun büyükbabandan eski. Bu değil.

Satrancın sana ulaşması bin beş yüz yıl aldı. Go Roma İmparatorluğu'ndan daha eski. Tavla, kazıdığımız hiçbir savaş arabasının tekerinden eski.

Wall Go iki yaşında.

2024'te tasarlandı — bir tapınakta değil, bir imparator tarafından değil, bir yaşlıdan fısıldanarak değil. Kore'de bir televizyon yapım ekibi tarafından, *The Devil's Plan*, Season 2 adlı bir reality şovunda tek bir maç için inşa edildi. Aylar içinde internette yayıldı — açık kaynaklı yeniden yapımlar, 3D baskı tahtalar, çevrimiçi turnuvalar, iki dilde bir isim: 牆壁圍棋, Wall-Baduk, duvarlardan yapılmış Go.

Tarihi hâlâ yazılıyor. İlk sayfayı okuyorsun.

Bir ızgara, iki taş, ve her turda bir duvar

Tahta 7×7 ızgara. Her oyuncunun iki taşı var — hepsi bu. Her turda iki şey yapıyorsun: bir taşı hareket ettir, sonra bir duvar yerleştir.

Duvar oyunun kalbi. İki karenin arasına oturur ve onları ayırır — kalıcı olarak. Bir duvar yerleştirildikten sonra hareket etmez. Taşlar onu geçemez. Bitirdiğin tahta, duvar duvar inşa ettiğin tahtadır.

İki tarafın taşları duvarlarla tamamen ayrıştığı an oyun biter — senin piyonlarının ulaşabildiği kareler ile rakibin piyonlarının ulaşabildiği kareler artık örtüşmüyorsa, oyun bitmiştir. O an tahta sayılır: her kare, ona piyonlarından duvarsız ulaşan tarafa gider. En geniş alana sahip olan kazanır. Go'nun torunu — alan, çevrelenmiş — ama Quoridor'un duvarlarıyla.

Her tur iki karardır

Çoğu tahta oyunu bir şey seçmeni ister. Wall Go iki seçmeni ister — ve ikincisi geri alınamaz.

Nereye hareket ediyorsun? Hâlâ talep edebileceğin açık bir alana doğru mu? Yoksa rakibine doğru, onu sıkıştırmak için mi? Sonra daha zor soru: duvarı nereye koyuyorsun? Kendi taşının önüne, inşa ettiğin şeyi korumak için mi? Yoksa rakibinin iki karesinin arasına, alanını bölmek için mi? Her duvar kalıcı. Her duvar, başka yere koymadığın duvarın bedelidir.

İlginç hamle nadiren kolay olandır. En çok yerleştirmek istediğin duvar, nadiren kazandıran duvardır.

Üç arkadaş, bir maç, bir karar

Dünyanın Wall Go'yu ilk kez gördüğü an, *The Devil's Plan* Sezon 2'nin Day 5 Prison Match'iydi. Üç yarışmacı — daha önceki turlarda birlikte hayatta kalmış üç arkadaş — bir tahtaya oturdu. Sadece ikisi ayrılacaktı.

Wall Go'da şans yok. Zar yok, saklı kart yok. Kameralar üç yüzü kaydetti — hamle hamle, duvar duvar, oynayabilecekleri en nazik elin yine de bir arkadaşı eleyen el olduğunu hesapladılar. Biri ağladı. Üçü de oynadı.

Oyunu viral yapan o sahneydi. Kurallar değil. Strateji değil. Küçük, yeni, neredeyse matematiksel bir oyunun üç arkadaşı seçim yapmaya nasıl zorladığı. Han Kang'ın çok başka bir Kore tarihi sayfasından çıkan cümlesi, bu ana iyi oturuyor: kendisine en zor gelen seçim.

Her duvar bir karardır

Şovu görmüş olman gerekmiyor. Han Kang okumuş olman gerekmiyor. Bir tahta oyununun üç ayda nasıl global bir fenomen olduğunu bilmen gerekmiyor.

Sadece iki taşa ihtiyacın var — ve her turla birlikte gelen küçük ağır soruya: duvar nereye gider?

İlk duvarını yerleştir.